Passend onderwijs

Passend Onderwijs betekent dat ieder kind recht heeft op onderwijs dat past bij zijn of haar onderwijsbehoefte. Het schoolbestuur (de school) is verplicht om dat passende onderwijs aanbod binnen één van de eigen scholen te geven en mocht een school van het bestuur daar niet toe in staat zijn, dan heeft het bestuur (de school) de verantwoordelijkheid de ouders te brengen naar  een school die het passend  onderwijs aanbod wel kan leveren. De school heeft zorgplicht! Ouders hoeven niet te shoppen, de school wijst de weg.


Samenwerkingsverband Florion

Het grote doel van Passend Onderwijs is om kinderen zo thuisnabij mogelijke dat onderwijs aanbod te geven dat passend is bij de onderwijsbehoefte. Soms lukt je dat als school niet alleen. Daarom is er een samenwerkingsverband opgericht waarin in 21 gereformeerde scholen samenwerken op het gebied van leerlingenzorg. We hebben een school voor speciaal  basisonderwijs Het Speelwerk. Dat is onze school voor kinderen met leer- en gedragsmoeilijkheden. Daarnaast hebben we Florion , centrum voor leerlingenzorg. Bij Florion heeft iedere school een trajectbegeleider en een orthopedagoog en er zijn ambulante begeleiders. De ambulant begeleiders zijn er speciaal om  de leerkracht in de klas te ondersteunen. Ook is Florion bezig met het beleid rond leerlingenzorg en Passend Onderwijs.


De clusters

Naast de school voor speciaal basisonderwijs (SBO) zijn er ook nog scholen voor speciaal onderwijs (SO) . Die scholen zijn verdeeld in 4 clusters van waaruit ook ambulante begeleiding wordt gegeven.
cluster 1: onderwijs voor kinderen met een visuele belemmering (blinden en slechtzienden)
cluster 2: onderwijs voor kinderen met een auditieve beperking (doven en slecht horenden) en voor kinderen met een ernstige spraak/taalbelemmering
cluster 3: onderwijs voor kinderen met een lichamelijke beperking, een geestelijke beperking of een meervoudige.
cluster 4: onderwijs voor kinderen met ernstige sociaal-emotionele problematiek en/of psychiatrische problematiek


Passend Onderwijs maak je samen

De basisscholen hebben niet voor iedere onderwijsbehoefte een passend onderwijsaanbod. Dan kun je hulp vragen bij je samenwerkingsverband. Als het helemaal niet meer gaat dan kan een leerling verwezen worden naar een school voor SBO of naar een school voor SO.

De leerling gebonden financiering , het zogenaamde rugzakje was bedoeld om een leerling met ernstige problematiek die geïndiceerd was voor het onderwijsaanbod op het speciaal onderwijs, toch met extra geld (het rugzakje ) op de basisschool te houden.
Veel basisscholen hebben die extra bekostiging aangevraagd. Zij kregen per kind ongeveer € 5000 en daarnaast kregen ze ambulante begeleiding uit het speciaal onderwijs. Maar het aantal kinderen in het speciaal onderwijs daalde daardoor niet en uiteindelijk is deze financiering niet meer te betalen.

 

De actualiteit

In februari 2012 is er in de tweede kamer fel gedebatteerd om een besluit te nemen over de bezuiniging van 300 miljoen euro op Passend Onderwijs. De regeringspartijen VVD-PVV-CDA zijn voor deze bezuiniging, de overige patijen zijn tegen. Voor aanvang van het kamerdebat is een petitie aangeboden met 145.000 handtekeningen tegen deze bezuiniging. Leerkrachten hebben gedemonstreerd in Nieuwegein, maar het heeft niet geholpen. De demonstranten en veel ondertekenaars waren leerkrachten en ouders uit het speciaal onderwijs. Het gaat hen direct aan. Maar liefst 8000 leerkrachten, het merendeel ambulant begeleiders worden ontslagen.

 

De bezuinigingen

“Gelukkig kan ik het regulier onderwijs ontzien!” Dat wil de minister ons graag laten geloven. Maar dat is niet waar, want als het regent in het speciaal onderwijs dan drupt het in het basisonderwijs.
Kunnen we zonder die leerling-gebonden financiering en dus zonder de ambulante begeleiding de kinderen met die hele speciale behoeften nog wel op school houden?
Naast de genoemde bezuiniging is er ook een bevriezing van de bekostiging op basis van het aantal leerlingen op teldatum 2005.
Misschien voel je het al, in 2005 zaten er veel minder kinderen op het SO en waren er veel minder kinderen met een LGF dan er nu in 2011 zijn. Dus ook voor ons veel minder geld en dat moeten we samen oplossen.  

Stelselwijziging
 Deze zware lasten kunnen scholen, verenigingen en de huidige samenwerkingsverbanden niet dragen. Daarom vind er naast de bezuinigingen ook een stelselwijziging plaats. De hele organisatie van Passend Onderwijs verandert.
De Zevenster vormt samen met Accretio een samenwerkingsverband met 3385 leerlingen. Met ingang van 1 augustus 2012 moet ons samenwerkingsverband opgeheven worden.
De basisscholen gaan op in een groter verband van 19.000 leerlingen. Bij de verdeling van de scholen  wordt niet gekeken naar je denominatie (identiteit). Deze verbanden worden vermoedelijk geclusterd op basis van postcodegebieden en GGD regio’s.  Meppel en Hoogeveen vallen straks onder een ander verband (GGD Drenthe) dan de andere scholen van de Zevenster  (GGD IJsselland).
Binnen ieder nieuw verband zitten ook de scholen van cluster 3 en cluster 4. Die moet je met elkaar betalen, daarvoor krijg je één grote zak geld. Je betaalt daarvan straks de lichte zorg van de basisschool en de speciale basisschool en de zware zorg van de clusters 3 en 4 en de kosten voor leerling-gebonden financiering. Mocht deze zorgbekostiging niet voldoende zijn, dan regelt de minister ook al in de concept wet, dat ze het geld kan halen uit de regulieren bekostiging van de scholen.
 Wat betekent het voor het personeel
 Er zullen geen ontslagen gaan vallen en er wordt niet gesproken over korting op de leerlingenzorg in het reguliere onderwijs. Toch komt de druk van deze bezuinigingen en de stelselwijziging te liggen bij de basisschool en het speciaal basisonderwijs. Hoe moeten we straks die leerlingen opvangen?
 De minister wil dat leerkrachten een Master SEN opleiding gaan volgen en de Pabo’s moeten in de opleidingen meer aandacht  gaan geven aan leerlingen met speciale onderwijsbehoeften.

Handelingsgericht werken
 In het samenwerkingsverband hebben we afgesproken dat we gaan werken aan Handelingsgericht werken. Beide schoolverenigingen zijn daar mee bezig. Het vraagt een omslag in denken bij de leerkrachten. Uitgaan van de mogelijkheden, niet van de beperkingen van de leerling. Werken aan 1 –zorgroute en het werken met groepsplannen. Met als uiteindelijke doel meer ruimte te scheppen bij de leerkrachten. Zowel in het denken over het kind als in het werken in de groep.
 
Onderwijszorgprofiel
 Iedere school moet een zorgprofiel ontwikkelen. In dit zorgprofiel spreekt de school uit welk onderwijsaanbod zij kunnen realiseren en ten behoeve van welke leerlingen. De ontwikkeling van dat profiel leeft nog onvoldoende binnen de meeste scholen.  Als straks de nieuwe verbanden worden opgericht dan zal daar bekeken worden welk zorgprofiel je hebt. De bekostiging van het zorgaanbod is afhankelijk van het onderwijsaanbod dat beschreven staat in je zorgprofiel. Scholen moeten daar dus serieus werk van maken. Misschien dat de vreemde ogen van het nieuwe samenwerkingsverband daartoe dwingen. Het toezicht op dit profiel wordt ook een taak van de inspectie.

Vanuit onze beroepsmotivatie als leerkracht en vanuit onze identiteit hebben wij de opdracht Passend Onderwijs te geven aan alle kinderen die worden aangemeld. Soms kunnen we dat zelf, soms maken we afspraken met speciale scholen. Maar krijgen we straks de ondersteuning om die zorgplicht te leveren? Mogen die straks nog wel gebruik maken van onze eigen gereformeerde speciale school voor basisonderwijs als die in een ander verband staat? Kunnen we straks nog wel gebruik maken van de ondersteuning door Florion?
 Er zijn nog heel veel vragen en het lijkt erop dat dit kabinet ook in het onderwijs de kwetsbare groepen aanpakt.  Een stevige uitdaging voor de leerkrachten en schoolteams om deze opdracht te vervullen.
Heel veel kennis, wijsheid en sterkte gewenst  bij het uitvoeren van die verantwoordelijke taak.
 Blijf op de hoogte via www.passendonderwijs.nl.
 Koos Meijer - Florion Hattem
 
Wilt u meer lezen over hoe de leerlingenzorg op onze school is vormgegeven dan kunt u ons beleidsplan downloaden: Zorgplan 2011-2015.pdf